Mgbe ule nke ahụ ọkụ ezì Afrịka na ọrịa igurube nke Ọwụwa Anyanwụ Afrịka gasịrị, ọrịa ọhụrụ nke na-efe efe nke okpueze na-eme ka nsogbu nri na ọkọnọ zuru ụwa ọnụ ka njọ, ọ nwekwara ike ịkwalite mgbanwe na-adịgide adịgide na usoro ọkọnọ.
Mmụba nke ọnụọgụgụ ndị ọrụ nke ọrịa pneumonia ọhụrụ kpatara, nkwụsị nke usoro ọkọnọ na usoro mmechi akụ na ụba ga-enwe mmetụta ọjọọ na inye nri zuru ụwa ọnụ. Ihe ụfọdụ gọọmentị na-eme iji machibido mbupụ ọka iji mezuo mkpa obodo nwere ike ime ka ọnọdụ ahụ ka njọ.
N'otu nzukọ ọmụmụ ihe dị n'ịntanetị nke Globalization Think Tank (CCG) haziri, Matthew Kovac, onye isi nchịkwa nke Food Industry Association of Asia (FIA), gwara onye nta akụkọ si China Business News na nsogbu dị mkpirikpi nke usoro ọkọnọ bụ àgwà ịzụta ndị ahịa. Mgbanwe ndị a emetụtala ụlọ ọrụ nri ọdịnala; n'ikpeazụ, nnukwu ụlọ ọrụ nri nwere ike ime mmepụta dị iche iche.
Mba ndị kacha daa ogbenye ka ihe kacha njọ na-emetụta
Dịka data nke ụlọ akụ ụwa wepụtara n'oge na-adịbeghị anya si kwuo, mba iri ise kachasị emetụta ọrịa pneumonia ọhụrụ a na-akpọ crown crown na-akpata nkezi nke 66% nke ihe oriri a na-ebupụ n'ụwa. Oke òkè ahụ sitere na 38% maka ihe ọkụkụ ntụrụndụ dịka ụtaba ruo 75% maka mmanụ anụmanụ na akwụkwọ nri, mkpụrụ osisi ọhụrụ na anụ. Mbupụ nri ndị bụ isi dị ka ọka, ọka wit na osikapa daberekwa na mba ndị a.
Mba ndị na-akọ ihe ubi n'otu ebe na-enwekwa nnukwu mmetụta site na ọrịa a. Dịka ọmụmaatụ, Belgium bụ otu n'ime ndị na-ebupụ poteto n'ụwa. N'ihi mgbochi ahụ, Belgium anaghị efu naanị ahịa n'ihi mmechi nke ụlọ nri ndị dị n'ógbè ahụ, kamakwa a kwụsịrị ire ere nye mba ndị ọzọ dị na Yuropu n'ihi mgbochi ahụ. Ghana bụ otu n'ime ndị na-ebupụ koko n'ụwa. Mgbe ndị mmadụ lekwasịrị anya n'ịzụta ihe ndị dị mkpa kama ịzụta chocolate n'oge ọrịa a, mba ahụ tụfuru ahịa Europe na Eshia dum.
Ọkammụta akụnụba mba ụwa bụ́ Michele Ruta na ndị ọzọ kwuru n'akụkọ ahụ na ọ bụrụ na ọrịa ndị ọrụ na ọchịchọ ha n'oge ịnọpụ iche ga-emetụta nnyefe nke ngwaahịa ọrụ ugbo ndị na-arụsi ọrụ ike, mgbe ahụ otu mgbe ọrịa ahụ gasịrị. N'ime nkeji iri na ise ahụ, a pụrụ ibelata nnyefe nri zuru ụwa ọnụ site na 6% ruo 20%, ebe mbupu nke ọtụtụ nri dị mkpa, gụnyere osikapa, ọka wit na nduku, nwere ike ibelata ihe karịrị 15%.
Dịka nlekota nke European Union University Institute (EUI), Global Trade Alert (GTA) na World Bank si kwuo, ruo na njedebe nke Eprel, ihe karịrị mba na mpaghara iri abụọ etinyela ụfọdụ ụdị mmachi na mbupụ nri. Dịka ọmụmaatụ, Russia na Kazakhstan etinyela mmachi mbupụ na ọka, India na Vietnam etinyekwala mmachi mbupụ na osikapa. N'otu oge ahụ, ụfọdụ mba na-eme ngwa ngwa mbubata iji chekwaa nri. Dịka ọmụmaatụ, Philippines na-ebu osikapa na Ijipt na-ebu wit.
Ka ọnụ ahịa nri na-arị elu n'ihi mmetụta nke ọrịa pneumonia ọhụrụ nke okpueze, gọọmentị nwere ike ịchọ iji amụma azụmaahịa mee ka ọnụ ahịa obodo kwụsie ike. Ụdị nchekwa nri a yiri ka ọ bụ ụzọ dị mma isi nyere ndị kacha nwee nsogbu aka, mana itinye aka n'otu oge nke ọtụtụ gọọmentị nwere ike ime ka ọnụ ahịa nri zuru ụwa ọnụ rịa elu, dịka ọ dị na 2010-2011. Dịka atụmatụ nke ụlọ akụ ụwa si kwuo, na nkeji iri na ise sochiri ọrịa ahụ zuru oke, mmụba nke mmachibido mbupụ ga-eme ka mbelata nkezi na mbupu nri ụwa site na 40.1%, ebe ọnụ ahịa nri zuru ụwa ọnụ ga-arị elu site na nkezi nke 12.9%. Ọnụ ahịa azụ, oat, akwụkwọ nri na ọka wit ga-arị elu site na 25% ma ọ bụ karịa.
Mba ndị kacha daa ogbenye ga-ebute mmetụta ọjọọ ndị a. Dịka data sitere na World Economic Forum si kwuo, na mba ndị kacha daa ogbenye, nri na-akpata 40%-60% nke oriri ha, nke dị ihe dị ka ugboro 5-6 nke akụ na ụba ndị ka elu. Nomura Securities' Food Vulnerability Index depụtara mba na mpaghara 110 dabere na ihe egwu nke nnukwu mgbanwe na ọnụahịa nri. Data kachasị ọhụrụ na-egosi na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ mba na mpaghara 50 niile kachasị nwee ike ịdaba na mmụba na-adịgide adịgide na ọnụ ahịa nri. Akụ na ụba na-emepe emepe nke na-akpata ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ụzọ atọ n'ụzọ ise nke ndị bi n'ụwa. N'ime ha, mba ndị kacha emetụta ndị na-adabere na mbubata nri gụnyere Tajikistan, Azerbaijan, Egypt, Yemen na Cuba. Ọnụ ahịa nri nkezi na mba ndị a ga-ebili site na 15% ruo 25.9%. Banyere ọka, ọnụego mmụba ọnụahịa na mba ndị ka na-emepe emepe na ndị kacha nta nke dabere na mbubata nri ga-adị elu ruo 35.7%.
"E nwere ọtụtụ ihe ndị na-akpata nsogbu nye usoro nri ụwa niile. Na mgbakwunye na ọrịa na-efe efe ugbu a, enwerekwa mgbanwe ihu igwe na ihe ndị ọzọ. Echere m na ọ dị mkpa ịnakwere ụdị njikọta amụma dị iche iche mgbe ị na-emeso ihe ịma aka a." Onyeisi International Food Policy Research Institute, Johan Swinnen, gwara ndị nta akụkọ CBN na ọ dị oke mkpa ibelata ịdabere na otu isi iyi nke ịzụta ihe. "Nke a pụtara na ọ bụrụ na ị na-enweta naanị nnukwu akụkụ nke nri bụ isi site n'otu mba, usoro nnyefe na nnyefe a na-adị mfe iyi egwu. Ya mere, ọ bụ atụmatụ ka mma iwulite pọtụfoliyo itinye ego iji nweta ihe site na ebe dị iche iche. "O kwuru.
Otu esi eme ka usoro ọkọnọ dị iche iche gbasaa
N'ọnwa Eprel, ọtụtụ ụlọ anụ e ji egbu anụ na mba Amerịka ebe ndị ọrụ kwadoro na ọrịa ndị a metụtara emechiela ha. Na mgbakwunye na mmetụta kpọmkwem nke mbelata 25% na nri anụ ezi, ọ kpalitere mmetụta ndị na-apụtaghị ìhè dịka nchegbu gbasara mkpa nri ọka. "Akụkọ Amụma Ọrụ Ugbo Ụwa na Ọchịchọ" kachasị ọhụrụ nke Ngalaba Ọrụ Ugbo nke mba Amerịka wepụtara na-egosi na ọnụọgụ nri e ji mee ihe n'afọ 2019-2020 nwere ike ịbụ ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ 46% nke mkpa ọka dị n'ime obodo na mba Amerịka.
"Mmechi nke ụlọ ọrụ mmepụta ihe nke ọrịa pneumonia ọhụrụ kpatara bụ nnukwu ihe ịma aka. Ọ bụrụ na emechiri ya naanị ụbọchị ole na ole, ụlọ ọrụ mmepụta ihe ahụ nwere ike ijikwa mfu ya. Agbanyeghị, nkwụsịtụ ogologo oge nke mmepụta abụghị naanị na ọ na-eme ka ndị na-emepụta ihe ghara ịrụ ọrụ nke ọma, kamakwa ọ na-eme ka ndị na-ebubata ha banye n'ọgba aghara." Christine McCracken, onye nyocha dị elu na ụlọ ọrụ protein anụmanụ nke Rabobank kwuru.
Mberede nke ọrịa oyi ọhụrụ nke okpueze nwere ọtụtụ mmetụta dị mgbagwoju anya na usoro inye nri zuru ụwa ọnụ. Site na ọrụ nke ụlọ ọrụ anụ na United States ruo na ịkọ mkpụrụ osisi na akwụkwọ nri na India, mmachibido njem gafere ókèala emebiwokwa usoro mmepụta oge nkịtị nke ndị ọrụ ugbo. Dịka The Economist si kwuo, United States na Europe chọrọ ihe karịrị otu nde ndị ọrụ si Mexico, North Africa na Eastern Europe kwa afọ iji jikwaa owuwe ihe ubi, mana ugbu a nsogbu nke ụkọ ọrụ na-apụta ìhè nke ukwuu.
Ka ọ na-esiwanye ike ibuga ngwaahịa ugbo gaa na ụlọ ọrụ mmepụta ihe na ahịa, ọtụtụ ugbo ga-atụfu ma ọ bụ bibie mmiri ara ehi na nri ọhụrụ nke a na-apụghị izipu na ụlọ ọrụ nhazi ihe. Òtù Ahịa Ngwaahịa Agricultural (PMA), otu azụmaahịa ụlọ ọrụ na United States, kwuru na ihe karịrị ijeri $5 nke mkpụrụ osisi na akwụkwọ nri ọhụrụ emebiela, ụfọdụ ụlọ ọrụ mmepụta mmiri ara ehi tụfuru ọtụtụ puku galọn mmiri ara ehi.
Otu n'ime ụlọ ọrụ nri na ihe ọṅụṅụ kachasị ukwuu n'ụwa, osote onyeisi oche Unilever R&D, Carla Hilhorst, gwara ndị nta akụkọ CBN na usoro nnyefe ga-egosi na ọ bara ụba karịa.
"Anyị ga-akwalite mmụba na mmụba dị iche iche, n'ihi na ugbu a oriri na mmepụta anyị dabere na nhọrọ dị oke." Silhorst kwuru, "N'ime ihe niile anyị ji emepụta ihe, enwere naanị otu ntọala mmepụta?, Ndị na-ebubata ihe dị iche iche dị ebe ahụ, ebee ka ihe ndị e ji emepụta ihe dị, na ebe a na-emepụta ihe ndị dị n'ihe ize ndụ dị elu? Malite na nsogbu ndị a, anyị ka kwesịrị ịrụ ọrụ dị ukwuu."
Kovac gwara ndị nta akụkọ CBN na n'oge dị mkpirikpi, mgbanwe nke usoro inye nri site na ọrịa pneumonia ọhụrụ na-egosipụta na mgbanwe ngwa ngwa na nnyefe nri n'ịntanetị, nke emetụtala ụlọ ọrụ nri na ihe ọṅụṅụ ọdịnala nke ukwuu.
Dịka ọmụmaatụ, ahịa McDonald's nke ụlọ ọrụ nri ngwa ngwa na Yuropu dara site na ihe dị ka 70%, ndị na-ere ahịa buru ibu agbanweela nkesa ha, ikike ịnye ahịa ngwa ahịa n'ịntanetị nke Amazon mụbara site na 60%, Wal-Mart mụbara ndị ọrụ ya site na 150,000.
N'ikpeazụ, Kovac kwuru, sị: "Ụlọ ọrụ nwere ike ịchọ mmepụta ka mma n'ọdịnihu. Nnukwu ụlọ ọrụ nwere ọtụtụ ụlọ ọrụ nwere ike ibelata ntụkwasị obi pụrụ iche ya na ụlọ ọrụ mmepụta ụfọdụ. Ọ bụrụ na mmepụta gị dị n'otu mba, ị nwere ike ịtụle ịgbanwe ụdị dị iche iche, dịka ndị na-ebubata ihe ma ọ bụ ndị ahịa bara ọgaranya."
"Ekwenyere m na ọsọ nke akpaaka nke ụlọ ọrụ nhazi nri dị njikere itinye ego ga-eme ngwa ngwa. N'ụzọ doro anya, mmụba nke itinye ego n'oge a ga-enwe mmetụta na arụmọrụ, mana echere m na ọ bụrụ na ị leghachi anya azụ na 2008 (ọkwa sitere na mmachi na mbupụ nri na mba ụfọdụ) N'ihe gbasara nsogbu), ụlọ ọrụ nri na ihe ọṅụṅụ ndị ahụ dị njikere itinye ego ga-enwerịrị mmụba ahịa, ma ọ dịkarịa ala ka mma karịa ụlọ ọrụ ndị na-etinyebeghị ego." Kovac gwara onye nta akụkọ CBN.
Oge ozi: Maachị-06-2021